Centra, jak to w Bydgoszczy są wyspecjalizowanymi jednostkami organizacyjnymi działającymi przy uczelniach prowadzących kierunki medyczne. Mają wspierać naukowców i lekarzy w przygotowaniu, organizacji oraz realizacji badań klinicznych — zarówno komercyjnych, jak i niekomercyjnych. Celem ich działalności jest zwiększenie udziału Polski w międzynarodowych projektach badawczych oraz przyspieszenie wdrażania nowoczesnych terapii. Dzięki takim centrom pacjenci mają otrzymywać dostęp do innowacyjnych metod leczenia bez konieczności wyjazdu za granicę.
Ich zakres pracy obejmuje m.in.: pomoc formalno-prawną przy projektach, koordynację badań klinicznych, wsparcie statystyczne i metodologiczne, monitorowanie jakości badań, współpracę z firmami farmaceutycznymi i partnerami międzynarodowymi, rekrutację pacjentów do badań.
Sieć centrów rozwija się od kilku lat. Funkcjonują one już m.in. przy uczelniach: Warszawski Uniwersytet Medyczny, Gdański Uniwersytet Medyczny, Uniwersytet Medyczny w Łodzi, Uniwersytet Jagielloński Collegium Medicum, Śląski Uniwersytet Medyczny, Uniwersytet Medyczny we Wrocławiu, Pomorski Uniwersytet Medyczny, Uniwersytet Medyczny w Białymstoku.
W latach 2020–2021 powstało pierwszych 10 takich centrów, w tym tworzono wyspecjalizowane OnkoCWBK zajmujące się badaniami onkologicznymi i hematoonkologicznymi.
Kiedy rząd Koalicji 15Października, z udziałem Nowej Lewicy, odblokował dla Polski środki Unii Europejskiej z tzw. Krajowego Planu Odbudowy uruchomiono kolejną falę tworzenia specjalistycznych centrów. To właśnie wtedy (2024 r.) do systemu dołączono m.in. Bydgoszcz. Konkurs miał wyrównać dostęp regionalny do badań klinicznych.
Bydgoszcz znalazła się w grupie województw, które wcześniej nie miały własnego Centrum Wsparcia Badań Klinicznych. Konkurs KPO z 2024 r. miał właśnie „domknąć mapę” Polski tak, aby każde województwo posiadało co najmniej jeden taki ośrodek.
Kwota dofinansowania z KPO wynosi 14 679 001 zł. Kolejne kwoty pochodzą z komponentu D „Efektywność, dostępność i jakość systemu ochrony zdrowia” oraz inwestycji D3.1.1 „Kompleksowy rozwój badań w zakresie nauk medycznych i nauk o zdrowiu”.
W komunikacie Ministerstwa Zdrowia i Agencji Badań Medycznych wskazano, że kolejne nowe centra powstaną m.in. w: warmińsko-mazurskim, lubuskim, podkarpackim, części województwa małopolskiego.
Dla bydgoskiego Collegium Medicum UMK oznacza to wejście do ogólnopolskiej infrastruktury badań klinicznych na podobnym poziomie organizacyjnym jak największe uczelnie medyczne w kraju. Uniwersyteckie Centrum Wsparcia Badań Klinicznych powstało we współpracy ze szpitalami im. dr. Jurasza i dr. Biziela w Bydgoszczy.
Centrum powstało na parterze szpitala im. Jurasza, w miejscu dawnego punktu szczepień. Znajdują się w nim m.in. gabinety konsultacyjne, sala infuzjoterapii, laboratorium, biobank oraz archiwum dokumentacji medycznej. Zyskano ponad 650 m² nowoczesnej powierzchni, co pozwala na prowadzenie zaawansowanych projektów medycznych, a także realne wsparcie dla placówek medycznych wg nowego modelu współpracy, który usprawni pozyskiwanie funduszy oraz ułatwi partnerstwa z międzynarodowymi instytucjami.
W praktyce swojej działalności UCWBK będzie:
- pozyskiwać międzynarodowe projekty,
- zwiększać liczbę badań prowadzonych w szpitalach Jurasza i Biziela,
- przyciągać sponsorów farmaceutycznych,
- umożliwiać prowadzenie większej liczby badań niekomercyjnych,
- zwiększyć dostęp pacjentów z regionu do terapii eksperymentalnych i innowacyjnych leków.
15 maja podczas uroczystości otwarcia Centrum w Bydgoszczy władzę rządową reprezentował Piotr Hemmerling – I wicewojewoda kujawsko-pomorski, lider Nowej Lewicy w regionie. „– Jako reprezentant Kujawsko-Pomorskiego Urzędu Wojewódzkiego, jestem dumny, że to właśnie w Bydgoszczy powstaje tak silny i nowoczesny ośrodek biomedyczny. Gratuluję władzom uczelni oraz wszystkim zaangażowanym w realizację tego strategicznego projektu!”.
Wydarzeniu towarzyszyła konferencja o przyszłości badań klinicznych w Polsce.
Na fot. Wojewodzie Piotrowi Hemmerlingowi w zwiedzaniu pomieszczeń Centrum towarzyszył dr hab. Adam Kola, prof. UMK, prorektor ds. nauki
Fot. B. Witkowski – UMB
Opr. nim, 17 maja 2026 r.